วัคซีน IPD มีกี่ชนิดหลักๆ และแต่ละชนิดป้องกันเชื้ออะไรได้บ้างรวมถึงเหมาะกับช่วงอายุไหน
วัคซีน IPD (Invasive Pneumococcal Disease) มีหน้าที่ป้องกันโรคที่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Streptococcus pneumoniae ซึ่งสามารถก่อให้เกิดโรคร้ายแรงเช่น เยื่อหุ้มสมองอักเสบ ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด และปอดบวมค่ะ โดยวัคซีนหลักๆ ที่ใช้มีอยู่ 2 ชนิด คือ
-
PCV (Pneumococcal Conjugate Vaccine)
- ตัวอย่างเช่น PCV10, PCV13
- ครอบคลุมสายพันธุ์นิวโมคอคคัส 10 หรือ 13 ชนิดตามรุ่นของวัคซีน
- เหมาะสำหรับเด็กเล็ก โดยเฉพาะอายุต่ำกว่า 5 ปี เนื่องจากร่างกายสู้เชื้อได้ยาก
- แนะนำให้ฉีดตั้งแต่อายุ 2 เดือนเป็นต้นไปตามตารางวัคซีนป้องกันโรค
- มีประสิทธิภาพในการป้องกันเชื้อที่มักพบมากในเด็ก เช่น serotype 4, 6B, 9V, 14, 19F, 23F เป็นต้นค่ะ
-
PPSV23 (Pneumococcal Polysaccharide Vaccine)
- ครอบคลุมสายพันธุ์ 23 ชนิด
- เหมาะสำหรับผู้ใหญ่อายุตั้งแต่ 65 ปีขึ้นไป และผู้ที่มีความเสี่ยงสูง เช่น ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง (เบาหวาน โรคหัวใจ โรคปอดเรื้อรัง ภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง)
- ไม่แนะนำใช้ในเด็กอายุต่ำกว่า 2 ปี เนื่องจากร่างกายยังสร้างภูมิคุ้มกันต่อวัคซีนชนิดนี้ได้ไม่ดีค่ะ
- ช่วยป้องกันเชื้อสายพันธุ์ที่ครอบคลุมมากกว่า แต่มีประสิทธิภาพในเด็กเล็กน้อย
โดยทั่วไป แนวทางสากลจะแนะนำให้ เด็กเล็กฉีด PCV ตามช่วงอายุที่กำหนด และสำหรับ ผู้ใหญ่หรือผู้มีโรคประจำตัวที่เสี่ยงสูง ให้ฉีด PPSV23 หรืออาจฉีดทั้ง PCV13 และ PPSV23 โดยเว้นช่วงตามคำแนะนำจากแพทย์เพื่อเพิ่มการครอบคลุมของสายพันธุ์เชื้อค่ะ การได้รับวัคซีนป้องกัน IPD อย่างเหมาะสมจะช่วยลดความรุนแรงและอัตราการเสียชีวิตจากการติดเชื้อนิวโมคอคคัสได้มากค่ะ