ทำไมผู้ป่วยโรคไตควรปรึกษาแพทย์ก่อนทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ที่ต้องฉีดสี
การทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT Scan) ที่ต้องฉีดสารทึบแสงหรือ “ฉีดสี” มีสารประกอบที่เรียกว่า Iodinated Contrast ซึ่งสามารถมีผลต่อการทำงานของไต โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่มีโรคไตหรือมีค่าการทำงานของไต (eGFR) ต่ำค่ะ เหตุผลที่ผู้ป่วยโรคไตควรปรึกษาแพทย์ก่อนทำ มีดังนี้
- ความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะ Contrast-Induced Nephropathy (CIN) – เป็นภาวะที่ไตทำงานแย่ลงภายใน 24-72 ชั่วโมงหลังฉีดสี เกิดจากสารทึบแสงไปกระทบการไหลเวียนเลือดและโครงสร้างภายในไตค่ะ
- การปรับแผนการตรวจ – แพทย์อาจพิจารณาใช้วิธีตรวจที่ไม่ต้องฉีดสี เช่น MRI ที่ใช้สาร Gadolinium หรือ Ultrasound เพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยงค่ะ
- การเตรียมตัวล่วงหน้า – ถ้าจำเป็นต้องฉีดสี แพทย์จะวางแผนให้ผู้ป่วยดื่มน้ำมากขึ้น หรือให้สารน้ำทางหลอดเลือดก่อนและหลังการตรวจ เพื่อช่วยป้องกันการเกิดไตเสื่อมค่ะ
โดยทั่วไปการประเมินความเสี่ยงจะพิจารณาจากหลายปัจจัย เช่น ระดับค่าครีเอตินิน (Creatinine), ค่าการกรองของไต (GFR), อายุ, โรคประจำตัวอื่น เช่น เบาหวานหรือโรคหัวใจ และยาที่ใช้อยู่ค่ะ สำหรับผู้ป่วยที่มีไตเสื่อมมาก แพทย์อาจเลื่อนการตรวจที่ต้องฉีดสี หรือใช้ปริมาณสารทึบแสงให้น้อยที่สุด และติดตามผลการทำงานของไตหลังตรวจเป็นระยะค่ะ
ดังนั้นการปรึกษาแพทย์ก่อนเป็นสิ่งสำคัญ เพราะจะช่วยให้ผู้ป่วยได้ประเมินความเสี่ยงอย่างละเอียด และวางแผนลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังตรวจได้ดีที่สุดค่ะ