ควรทำอย่างไรเมื่อผู้สูงอายุมีอาการเพ้อคลั่ง
เมื่อผู้สูงอายุมีอาการเพ้อคลั่ง (Delirium) สิ่งสำคัญคือการประเมินสาเหตุและดูแลอย่างปลอดภัยค่ะ อาการเพ้อคลั่งในผู้สูงอายุสามารถเกิดจากหลายปัจจัย เช่น ภาวะติดเชื้อ, ปัญหาการไหลเวียนของเลือด, การใช้ยา, ภาวะขาดน้ำ หรือการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมค่ะ การรับมือสามารถทำได้ดังนี้
-
ประเมินและติดตามอาการ
- สังเกตความเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรม เช่น พูดจาสับสน, เดินวน, ไม่รู้เวลาและสถานที่
- จดบันทึกเวลาที่เริ่มมีอาการและความรุนแรง เพื่อให้แพทย์ใช้ประกอบการวินิจฉัยค่ะ
-
ดูแลความปลอดภัย
- จัดบริเวณให้ปลอดภัย ลดสิ่งที่อาจทำให้ล้ม หรือบาดเจ็บ เช่น ของมีคม, พื้นลื่น
- หลีกเลี่ยงการปล่อยให้อยู่ลำพังโดยไม่มีคนดูแล
- ใช้น้ำเสียงสงบ พูดช้า ชัด และบอกข้อมูลซ้ำเพื่อช่วยให้ผู้สูงอายุสงบค่ะ
-
หาสาเหตุและติดตามการรักษา
- ติดต่อแพทย์ทันที โดยเฉพาะหากมีไข้, หายใจหอบ, หรือความดันผิดปกติ
- ตรวจเลือด ปัสสาวะ หรือภาพถ่ายรังสีตามที่แพทย์เห็นสมควร
- ปรับยาตามคำแนะนำของแพทย์ เพราะบางครั้งยาบางชนิดเป็นสาเหตุของอาการค่ะ
ในขณะเดียวกัน การป้องกันเพ้อคลั่งในผู้สูงอายุสามารถทำได้โดยการให้ดื่มน้ำเพียงพอ, จัดตารางการนอนที่ชัดเจน, และให้ผู้สูงอายุมีการเข้าสังคมหรือพูดคุยเป็นประจำ เพื่อช่วยให้การรับรู้ไม่เสื่อมเร็วค่ะ อีกทั้งควรพาผู้สูงอายุไปตรวจสุขภาพเป็นประจำเพื่อจับปัญหาได้เร็วค่ะ