ทำไมผู้ป่วยเบาหวานถึงมักมีปัญหาปลายประสาทเสื่อมจนลำไส้บีบตัวช้าลง
อาการปลายประสาทเสื่อมในผู้ป่วยเบาหวาน (Diabetic Neuropathy) เกิดจากระดับน้ำตาลในเลือดสูงเป็นระยะเวลานาน ซึ่งทำให้เส้นเลือดฝอยที่หล่อเลี้ยงเส้นประสาทเกิดความเสียหายค่ะ ส่งผลให้ประสาทโดยเฉพาะปลายประสาทที่อยู่ไกลจากหัวใจเสื่อมลง ทั้งนี้ไม่ได้จำกัดเฉพาะมือและเท้า แต่รวมถึงเส้นประสาทในระบบอวัยวะภายใน เช่น ระบบทางเดินอาหารด้วยค่ะ
รายละเอียดสาเหตุหลัก ได้แก่
- น้ำตาลในเลือดสูงเรื้อรัง ทำให้เกิดการสะสมของสารที่เป็นพิษต่อเซลล์ประสาท เช่น sorbitol และ fructose ภายในเซลล์ประสาท
- การไหลเวียนเลือดไม่ดี เพราะผนังหลอดเลือดฝอยหนาขึ้นและตีบ ทำให้ประสาทได้รับออกซิเจนและสารอาหารไม่พอ
- การเสื่อมของระบบประสาทอัตโนมัติ (Autonomic Neuropathy) ซึ่งควบคุมการทำงานของอวัยวะภายใน เช่น การบีบตัวของลำไส้และกระเพาะอาหาร
เมื่อระบบประสาทอัตโนมัติที่ควบคุมลำไส้เสื่อมลง การส่งสัญญาณให้กล้ามเนื้อเรียบของลำไส้บีบตัวเพื่อลำเลียงอาหารจึงช้าลง เกิดภาวะที่เรียกว่า Diabetic Gastroparesis หรือการเคลื่อนไหวของกระเพาะอาหารและลำไส้ช้าค่ะ ทำให้ผู้ป่วยรู้สึกแน่นท้อง อิ่มง่าย ท้องผูก หรือในบางกรณีอาจมีอาการคลื่นไส้อาเจียนร่วมด้วยค่ะ การควบคุมระดับน้ำตาลอย่างเคร่งครัดและการใช้ยากระตุ้นการบีบตัวของลำไส้เป็นวิธีช่วยบรรเทาค่ะ