ทำไมคนที่เป็นโรคความดันโลหิตต่ำถึงมักหน้ามืดและหูอื้อเวลาเล่นท่าสควอทแล้วลุกขึ้นยืนเร็วๆ
อาการหน้ามืดและหูอื้อเวลาลุกขึ้นยืนเร็วๆ โดยเฉพาะในคนที่มีภาวะความดันโลหิตต่ำ เกิดจากการที่เลือดไม่สามารถไหลเวียนกลับไปเลี้ยงสมองได้ทันค่ะ ซึ่งทางการแพทย์เรียกว่า “ความดันโลหิตตกเมื่อเปลี่ยนท่าทาง” (orthostatic hypotension) โดยปกติเมื่อเราลุกจากท่านั่งหรือท่านั่งยอง (เช่นท่าสควอท) กล้ามเนื้อขาและลำตัวต้องช่วยบีบเลือดส่งกลับหัวใจ และหัวใจก็จะเพิ่มการบีบตัวเพื่อให้ความดันคงที่ แต่ในคนที่มีความดันต่ำ ระบบนี้จะตอบสนองช้าหรือไม่เต็มที่ค่ะ
สาเหตุที่ทำให้เกิดอาการในสถานการณ์นี้ ได้แก่
- เลือดคั่งที่ขา ขณะอยู่ท่านั่งยอง เลือดจำนวนมากไหลลงไปเก็บไว้ที่เส้นเลือดบริเวณขา เมื่อยืนขึ้นทันที หัวใจต้องดึงเลือดกลับขึ้นอย่างรวดเร็ว แต่ในคนที่มีความดันต่ำ การบีบกลับหรือการหดตัวของเส้นเลือดอาจไม่พอค่ะ
- การตอบสนองของระบบประสาทอัตโนมัติช้า ในร่างกายปกติ เส้นเลือดจะหดตัวทันทีที่ความดันลด แต่ในบางคนระบบนี้ทำงานช้าหรือบกพร่องค่ะ
- ปริมาณเลือดในร่างกายน้อย เช่น จากการดื่มน้ำน้อย เสียเหงื่อมาก มีภาวะโลหิตจาง หรือเสียเลือด จะทำให้ความดันโลหิตลดลงง่ายขึ้นค่ะ
วิธีช่วยลดอาการนี้ เช่น ลุกขึ้นจากท่าสควอทหรือท่ายองอย่างช้าๆ ใช้มือแตะเข่าหรือเก้าอี้ช่วยพยุง ดื่มน้ำให้เพียงพอ และออกกำลังกายเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อขาเพื่อช่วยกระตุ้นการไหลเวียนเลือดค่ะ หากมีอาการบ่อยหรือรุนแรง ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุเพิ่มเติม เช่น ตรวจเลือด ความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด และการทำงานของหัวใจค่ะ