ถ้าค่าการทำงานของไต (eGFR) ต่ำกว่าปกติเล็กน้อย ควรทำอย่างไร
ถ้าค่าการทำงานของไต (eGFR) ต่ำกว่าปกติเล็กน้อย สิ่งแรกที่ควรทำคือการประเมินร่วมกับปัจจัยอื่นๆ ค่ะ eGFR เป็นตัวบ่งชี้ประสิทธิภาพการกรองของไต ยิ่งมีค่าต่ำยิ่งบ่งว่าไตทำงานลดลง แต่การแปลผลต้องดูควบคู่กับอายุ ประวัติการเจ็บป่วย โรคร่วม และแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของค่าในแต่ละครั้งค่ะ เพราะในบางครั้งการลดลงเพียงเล็กน้อยอาจสัมพันธ์กับปัจจัยชั่วคราว เช่น ภาวะขาดน้ำ การใช้ยาบางชนิด หรือผลแล็บผิดพลาดค่ะ
สิ่งที่สามารถทำเพื่อลดความเสี่ยงและดูแลไต ได้แก่
- ดื่มน้ำให้เพียงพอ (ยกเว้นกรณีแพทย์จำกัดน้ำ) เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำค่ะ
- หลีกเลี่ยงยาที่กระทบไต เช่น ยาแก้ปวดกลุ่ม NSAIDs (ibuprofen, diclofenac ฯลฯ) โดยปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ค่ะ
- ควบคุมความดันและน้ำตาลในเลือด ถ้ามีภาวะความดันโลหิตสูงหรือเบาหวาน เพราะโรคเหล่านี้เป็นสาเหตุหลักที่ทำให้ไตเสื่อมค่ะ
- รับประทานอาหารลดเค็มและลดโปรตีนส่วนเกิน (เน้นโปรตีนคุณภาพสูงแต่ปริมาณพอเหมาะ) เพื่อไม่ให้ไตทำงานหนักค่ะ
- ติดตามค่า eGFR และค่า creatinine เป็นระยะ เพื่อดูแนวโน้มค่ะ
ในทางปฏิบัติ หากได้ค่า eGFR ต่ำกว่าปกติเล็กน้อย ควร 1) ยืนยันผลด้วยการตรวจซ้ำภายใน 3–6 เดือน หรือเร็วกว่าในกรณีมีอาการผิดปกติ 2) ทำการตรวจทางห้องปฏิบัติการอื่นประกอบ เช่น ค่าปริมาณโปรตีนในปัสสาวะ และ 3) ปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินว่ามีสาเหตุที่แก้ไขได้หรือไม่ค่ะ การแก้ไขเร็วตั้งแต่ช่วงแรกจะช่วยชะลอการเสื่อมของไตในระยะยาวค่ะ