การให้วัคซีน DTP และ dT ในเด็กป.1 ที่ไม่เคยได้รับมาก่อน

เด็กนักเรียนป.1 ไม่เคยได้รับวัคซีนDTP สามารถฉีดเป็นวัคซีนdTแทนได้ไหมคะ

หากเด็กนักเรียน ป.1 ไม่เคยได้รับวัคซีน DTP (ป้องกันโรคคอตีบ ไอกรน และบาดทะยัก) มาก่อน ควรประเมินเป็นกรณี “เริ่มสร้างภูมิคุ้มกันใหม่” ค่ะ เนื่องจากสูตรวัคซีนสำหรับเด็กเล็กและเด็กโตต่างกัน ทั้งนี้มีหลักการดังนี้ค่ะ

  • วัคซีน DTP หรือ DTaP เหมาะสำหรับเด็กอายุต่ำกว่า 7 ปี เพราะมีส่วนประกอบปริมาณแอนติเจนของคอตีบ (D – diphtheria) ในระดับสูงและรวมไอกรน (Pertussis)
  • วัคซีน dT (diphtheria, tetanus) ใช้สำหรับเด็กอายุ 7 ปีขึ้นไป หรือผู้ใหญ่ เพราะมีปริมาณ D ต่ำกว่าและไม่มีส่วนประกอบของไอกรน
  • เด็ก ป.1 ส่วนมากอายุประมาณ 6–7 ปี ถ้าอายุน้อยกว่า 7 ปีและไม่เคยได้รับวัคซีนมาก่อน ควรใช้ DTP หรือ DT + วัคซีนป้องกันไอกรน (ตามสูตร Catch-up schedule) เพื่อให้ได้ครบทั้ง 3 โรค
  • ถ้าเด็กมีอายุ ≥ 7 ปีแล้ว จึงใช้สูตร dT แทน ส่วนเรื่องป้องกันไอกรนอาจต้องใช้วัคซีน Tdap ในเข็มแรกเพื่อครอบคลุมค่ะ

ดังนั้นคำตอบคือ ขึ้นอยู่กับอายุและภาวะสุขภาพของเด็กค่ะ

  • ถ้าอายุยังไม่ถึง 7 ปี → ควรให้ DTP/DTaP เพื่อให้ภูมิคุ้มกันครบโรค
  • ถ้าอายุครบ 7 ปีหรือเกิน → ใช้ dT (และพิจารณา Tdap ในเข็มแรก) ตามตารางวัคซีนสำหรับเด็กโตหรือผู้ใหญ่
    ควรให้แพทย์หรือเจ้าหน้าที่สาธารณสุขตรวจประเมินสมุดวัคซีน และวางแผนการฉีดแบบ “catch-up” ให้ครบชุดและถูกช่วงเวลานะคะ