ภาวะกล้ามเนื้อสลาย Rhabdomyolysis จากการออกกำลังกายหนักทำให้ไตวายเฉียบพลันได้เพราะสารมัยโอโกลบินไปอุดตันส่วนไหนของหน่วยไต
ภาวะกล้ามเนื้อสลาย (Rhabdomyolysis) เกิดจากการที่เส้นใยกล้ามเนื้อถูกทำลาย ทำให้สารที่อยู่ภายในเซลล์ เช่น มัยโอโกลบิน (Myoglobin), โพแทสเซียม, และเอนไซม์ต่าง ๆ หลุดเข้าสู่กระแสเลือดค่ะ ในกรณีของการออกกำลังกายหนักเกินไป มัยโอโกลบินจะถูกปล่อยออกมามากผิดปกติจนไตไม่สามารถกำจัดได้ทันค่ะ
- มัยโอโกลบินจะถูกกรองผ่านส่วน glomerulus ของหน่วยไต (nephron) ได้ง่าย เพราะโมเลกุลมีขนาดเล็ก
- เมื่อเข้าสู่ท่อไตส่วนต้น (proximal tubule) และต่อมาท่อไกล (distal tubule) ภายใต้ภาวะที่ปัสสาวะเป็นกรดและมีปริมาณน้ำน้อย มัยโอโกลบินจะจับกับสารอื่น ๆ เช่น Tamm-Horsfall protein แล้วตกตะกอนกลายเป็น pigmented casts
- ตะกอนเหล่านี้มักไปอุดตันบริเวณ ท่อไตส่วนปลายและ collecting ducts ทำให้การไหลของน้ำปัสสาวะติดขัดและกระตุ้นการเกิด Acute Tubular Necrosis (ATN) ค่ะ
นอกจากการอุดตันแล้ว มัยโอโกลบินยังทำให้เกิดความเสียหายโดยตรงจากสารพิษ (nephrotoxic effect) เนื่องจากเมื่อถูกสลายจะปล่อย heme และ free iron ออกมา เกิด reactive oxygen species ทำลายผนังเซลล์ท่อไตค่ะ ดังนั้น กลไกของการเกิดไตวายเฉียบพลันใน Rhabdomyolysis จึงมาจากทั้ง การอุดตันของท่อไตส่วนปลาย และ การทำลายเซลล์ท่อไตจากสารพิษ ร่วมกับการลดลงของปริมาณเลือดไปเลี้ยงไตค่ะ