ทำไมผู้ที่กินยาลดกรดยูริกถึงมักมีอาการปวดข้อเกาต์กำเริบหนักขึ้นเมื่อไปวิ่งหรือออกกำลังกายหนักๆ ช่วงเริ่มกินยาแรกๆ
สาเหตุที่ผู้ป่วยเกาต์ซึ่งเริ่มกินยาลดกรดยูริก (เช่น Allopurinol หรือ Febuxostat) มักจะมีอาการปวดข้อกำเริบมากขึ้นในช่วงแรก โดยเฉพาะเมื่อออกกำลังกายหนักหรือวิ่ง มีหลายปัจจัยค่ะ
- การสลายผลึกยูเรตอย่างรวดเร็ว – ในช่วงเริ่มใช้ยาลดกรดยูริก ระดับกรดยูริกในเลือดจะเริ่มลดลง ทำให้ผลึกยูเรตที่สะสมในข้อค่อยๆ หลุดออกจากเยื่อบุข้อ กระบวนการนี้ไปกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันให้เกิดการอักเสบมากขึ้น เป็นเหตุให้ช่วง 2-6 เดือนแรกมีโอกาสเกิดอาการปวดและบวมกำเริบได้บ่อยค่ะ
- ผลของการออกกำลังกายหนัก – การวิ่งหรือออกแรงมากจะทำให้ร่างกายเสียเหงื่อ สูญเสียน้ำ และเพิ่มกรดยูริกชั่วคราวจากการเผาผลาญพลังงาน ทำให้เกิดการกระตุ้นให้ผลึกยูเรตตกตะกอนหรือเคลื่อนตัว นอกจากนี้การกระแทกและแรงกดซ้ำๆ บริเวณข้ออาจยิ่งกระตุ้นให้บริเวณนั้นเกิดการอักเสบเร็วขึ้นค่ะ
- การขาดมาตรการป้องกันช่วงเริ่มยา – แนวทางการรักษามักแนะนำให้ใช้ยาต้านการอักเสบขนาดต่ำ (เช่น Colchicine หรือ NSAID ในขนาดป้องกัน) ร่วมในช่วงแรก เพื่อป้องกันการกำเริบ แต่ถ้าขาดส่วนนี้ หรือหยุดยาเร็วเกินไป ก็จะมีโอกาสปวดหนักขึ้นค่ะ
คำแนะนำคือช่วงเริ่มกินยาลดกรดยูริกให้เริ่มอย่างค่อยเป็นค่อยไป รักษาระดับน้ำในร่างกายให้อยู่ในเกณฑ์ดี หลีกเลี่ยงการออกกำลังกายที่กระแทกข้อรุนแรงใน 1-3 เดือนแรก หรือถ้าจำเป็นอาจเลือกกิจกรรมแรงกระแทกต่ำ เช่น ว่ายน้ำหรือปั่นจักรยาน และปรึกษาแพทย์เพื่อปรับยาแก้ปวดป้องกันการกำเริบในระยะเปลี่ยนผ่านค่ะ