หลังคลอดมีอาการปัสสาวะเล็ดเวลาไอ ต้องฝึกอะไรไหมครับ
อาการปัสสาวะเล็ดหลังคลอด โดยเฉพาะเวลาที่ไอ จาม หรือหัวเราะ เกิดจากการที่กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานและหูรูดท่อปัสสาวะยังอ่อนแรงหลังการตั้งครรภ์และการคลอดค่ะ อาการนี้พบได้บ่อยในคุณแม่หลังคลอด เนื่องจากระหว่างตั้งครรภ์ น้ำหนักของทารกกดลงบนกระเพาะปัสสาวะและกล้ามเนื้อเชิงกรานทำให้แรงตึงตัวลดลงค่ะ
สิ่งที่สามารถช่วยฟื้นฟูและป้องกันอาการนี้คือการฝึกกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน (Kegel exercise) ซึ่งมีหลักการคือการเกร็งกล้ามเนื้อรอบช่องคลอดและทวารหนักให้แน่นประมาณ 5-10 วินาที แล้วผ่อนคลาย ทำซ้ำหลายๆ รอบ วันละ 2-3 ครั้ง โดยมีข้อแนะนำเพิ่มเติมดังนี้ค่ะ
- ฝึก Kegel exercise อย่างสม่ำเสมอ: เลือกเวลาที่สะดวก เช่น ขณะให้นมลูก นั่งดูทีวี หรือก่อนนอน
- จัดท่าทางขณะปัสสาวะให้เหมาะสม: ไม่ควรฝึกเกร็งกล้ามเนื้อในขณะปัสสาวะจริงบ่อย เพราะอาจรบกวนการขับถ่ายปัสสาวะตามธรรมชาติ
- ควบคุมน้ำหนักและรับประทานอาหารที่มีกากใย: เพื่อป้องกันท้องผูกซึ่งจะเพิ่มแรงดันต่อกล้ามเนื้อเชิงกราน
- หลีกเลี่ยงการยกของหนักในช่วงฟื้นตัว เพื่อไม่ให้กล้ามเนื้อรับแรงมากเกินไป
โดยทั่วไป หากฝึกกล้ามเนื้ออย่างต่อเนื่อง อาการมักจะเริ่มดีขึ้นภายใน 6-12 สัปดาห์หลังคลอดค่ะ แต่ถ้าผ่านไป 3-6 เดือนแล้วยังมีอาการมาก ควรปรึกษาแพทย์หรือไปพบนักกายภาพบำบัดผู้เชี่ยวชาญด้านกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน เพื่อรับการประเมินและฝึกเฉพาะจุดค่ะ