สังเกตว่าตัวเองอารมณ์แปรปรวนมากขึ้นช่วงก่อนมีประจำเดือนค่ะ ร้องไห้ง่าย โกรธง่าย ปกติมั้ยคะ
อาการอารมณ์แปรปรวนก่อนมีประจำเดือน เช่น ร้องไห้ง่าย หงุดหงิด โกรธง่าย หรือรู้สึกไวต่อความรู้สึกมากขึ้น ถือว่า “พบได้ค่อนข้างบ่อย” ค่ะ โดยมักเกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนช่วง 1–2 สัปดาห์ก่อนประจำเดือนมา ซึ่งเรียกว่า PMS (Premenstrual Syndrome) ค่ะ นอกจากอารมณ์แล้ว บางคนอาจมีอาการร่วม เช่น
- ปวดท้อง คัดหน้าอก
- เหนื่อยง่าย ง่วงมาก
- อยากอาหารบางอย่างเป็นพิเศษ
- ท้องอืด ปวดหัว
- วิตกกังวล หรือไม่มีสมาธิค่ะ
ถ้าอาการเป็นไม่มาก และดีขึ้นหลังประจำเดือนมา มักไม่อันตรายค่ะ แต่ถ้าเริ่มกระทบชีวิตประจำวัน เช่น ทะเลาะกับคนรอบตัวบ่อย ควบคุมอารมณ์ยาก ไม่มีแรงทำงาน หรือเศร้ามากผิดปกติ อาจเข้าข่าย PMDD (Premenstrual Dysphoric Disorder) ซึ่งเป็นภาวะที่อารมณ์รุนแรงกว่าปกติและควรปรึกษาแพทย์ค่ะ โดยเฉพาะถ้ามีอาการเหล่านี้ร่วม:
- เศร้าหนัก สิ้นหวัง
- วิตกกังวลมาก
- นอนไม่หลับหรือหลับมากผิดปกติ
- อารมณ์ขึ้นลงจนกระทบความสัมพันธ์
- มีความคิดทำร้ายตัวเองค่ะ
สิ่งที่ช่วยได้เบื้องต้น ได้แก่
- นอนให้พอและพยายามนอนเวลาใกล้เคียงกันทุกวันค่ะ
- ลดคาเฟอีน แอลกอฮอล์ และอาหารเค็มหวานจัดช่วงก่อนประจำเดือนค่ะ
- ออกกำลังกายสม่ำเสมอ โดยเฉพาะเดินเร็ว โยคะ หรือคาร์ดิโอเบา ๆ ค่ะ
- ลองจดบันทึกรอบเดือนและอารมณ์ เพื่อดูว่าอาการสัมพันธ์กับรอบเดือนชัดเจนไหมค่ะ
- ถ้าอาการรบกวนมาก แพทย์อาจพิจารณาการรักษา เช่น ยาคุมบางชนิด หรือยาช่วยเรื่องอารมณ์ค่ะ