กินผลไม้แล้วคันปาก เป็นภูมิแพ้หรือไม่

กินผลไม้หลายชนิดแล้วคันปาก เป็นภูมิแพ้ไหม หรือเรียกว่าอะไรงับ

อาการ “กินผลไม้แล้วคันปาก คันลิ้น คันคอ หรือระคายปาก” มีโอกาสเป็น “ภาวะแพ้อาหารชนิดหนึ่ง” ที่เรียกว่า Oral Allergy Syndrome (OAS) หรือ Pollen-Food Allergy Syndrome ได้ค่ะ ภาวะนี้พบได้บ่อยในคนที่มีภูมิแพ้ทางจมูกหรือแพ้เกสรดอกไม้ โดยร่างกายเข้าใจผิดว่าโปรตีนในผลไม้บางชนิดคล้ายกับเกสรที่แพ้ จึงเกิดอาการคันเฉพาะบริเวณปากและคอหลังรับประทานค่ะ ผลไม้ที่พบบ่อย เช่น แอปเปิล กีวี พีช เชอร์รี เมลอน กล้วย หรือสับปะรดค่ะ บางคนจะมีอาการเฉพาะตอนกิน “ผลไม้สด” แต่ถ้าเป็นแบบสุก ต้ม อบ หรือแปรรูปแล้วอาจกินได้ค่ะ

อีกกรณีหนึ่งคืออาจเป็น “การระคายเคือง” มากกว่าภูมิแพ้ เช่น ผลไม้ที่มีกรดหรือเอนไซม์สูง เช่น สับปะรด มะม่วงดิบ กีวี มะเขือเทศ อาจทำให้แสบ คัน หรือระคายปากได้โดยไม่ใช่ภูมิแพ้จริงค่ะ แต่ถ้ามีอาการร่วม เช่น ปากบวม ลิ้นบวม ผื่นขึ้น หายใจลำบาก แน่นหน้าอก หรือเวียนหัวหลังรับประทาน อันนี้เข้าข่ายแพ้อาหารที่รุนแรงขึ้น ควรพบแพทย์และหลีกเลี่ยงอาหารนั้นทันทีค่ะ

สิ่งที่แนะนำคือสังเกตว่าแพ้ผลไม้ชนิดไหน อาการเกิดทุกครั้งหรือไม่ และเป็นเฉพาะผลไม้สดไหมค่ะ หากอาการไม่รุนแรง อาจลองหลีกเลี่ยงชนิดที่กระตุ้นหรือเปลี่ยนเป็นแบบสุกแทนค่ะ แต่ถ้ามีหลายชนิดมากขึ้นเรื่อย ๆ หรือเริ่มมีอาการหนัก ควรพบแพทย์ด้านภูมิแพ้เพื่อตรวจเพิ่มเติม เช่น skin test หรือ blood test เพื่อแยกว่าคือ OAS หรือแพ้อาหารจริงค่ะ