ขากรรไกรมีเสียงเวลาเคี้ยว อันตรายไหมและแก้ได้อย่างไร

ขากรรไกรมีเสียงเวลาเคี้ยว น่ากลัวไหมหรือแก้ได้ด้วยการฝึกขากรรไกรคะ

อาการขากรรไกรมีเสียง “กึก/กรอบแกรบ/คลิก” เวลาเคี้ยวหรืออ้าปาก มักเกี่ยวข้องกับข้อต่อขากรรไกร (TMJ/TMD) ค่ะ ส่วนใหญ่ไม่ใช่โรคร้ายแรง แต่ถ้ามีบ่อยหรือเริ่มปวดร่วมด้วยก็ควรดูแลตั้งแต่เนิ่น ๆ ค่ะ สาเหตุที่พบได้บ่อย เช่น

  • กล้ามเนื้อขากรรไกรตึง จากการกัดฟัน เครียด หรือเคี้ยวของแข็งบ่อยค่ะ
  • หมอนรองข้อต่อขากรรไกรเคลื่อนเล็กน้อย ทำให้เกิดเสียงคลิกเวลาอ้าปากหรือเคี้ยวค่ะ
  • การใช้งานขากรรไกรมากเกิน เช่น เคี้ยวหมากฝรั่ง อ้าปากกว้าง หรือนอนกัดฟันค่ะ
  • ฟันสบกันไม่สมดุล หรือมีปัญหาทางทันตกรรมบางอย่างค่ะ

ถ้า “มีแค่เสียง” แต่ไม่ปวด ไม่อ้าปากติด ไม่เบี้ยว และใช้ชีวิตปกติ ส่วนมากสามารถเริ่มดูแลตัวเองก่อนได้ค่ะ การฝึกและผ่อนคลายขากรรไกรช่วยได้ในหลายคน เช่น

  • หลีกเลี่ยงอาหารแข็ง เหนียว และการเคี้ยวข้างเดียวค่ะ
  • งดอ้าปากกว้างเกิน เช่น หาวกว้าง หรือกัดอาหารชิ้นใหญ่ค่ะ
  • ประคบอุ่นบริเวณขากรรไกรวันละ 10–15 นาทีค่ะ
  • ฝึกวางลิ้นแตะเพดานเบา ๆ แล้วปล่อยให้ฟันบน–ล่างไม่กัดกัน เพื่อลดการเกร็งค่ะ
  • บริหารขากรรไกรเบา ๆ เช่น อ้าปากช้า ๆ ตรงกลาง ไม่ฝืน และขยับซ้ายขวาช้า ๆ วันละไม่กี่รอบค่ะ
  • ถ้ามีพฤติกรรมกัดฟันตอนนอน อาจต้องปรึกษาทันตแพทย์เรื่องเฝือกสบฟันค่ะ

แต่ควรไปพบแพทย์หรือทันตแพทย์ถ้ามีอาการเหล่านี้ค่ะ

  • ปวดขากรรไกร ปวดหน้า หรือปวดใกล้หูมากขึ้นค่ะ
  • อ้าปากได้น้อย ขากรรไกรล็อก หรือเคี้ยวลำบากค่ะ
  • มีเสียงร่วมกับบวม เบี้ยว หรือปวดหัวเรื้อรังค่ะ
  • อาการเป็นต่อเนื่องหลายเดือนหรือรบกวนชีวิตประจำวันค่ะ